Kolven in de zwangerschap

Antenataal kolven; ook wel kolven in de zwangerschap genoemd.

De belangrijkste reden om in de zwangerschap alvast te gaan kolven is omdat je waarschijnlijk colostrum wilt gaan verzamelen. Bijvoorbeeld omdat je wilt voorkomen dat de baby met kunstvoeding gevoed zal gaan worden. 

Waarom kolven in de zwangerschap?

• Voorbereiden op de borstvoeding 
• Colostrum verzamelen
• Versnellen van de melkproductie

Voorbereiden van je borsten

Het masseren en/of kolven van je borsten in de zwangerschap kan zorgen dat je met meer vertrouwen de borstvoedingsperiode in gaat. Je raakt gewend met het gevoel, dit kan handig zijn wanneer het na de bevalling nodig is. 

Colostrum

Je baby zal als alles goed gaat, binnen een uur voor het eerst aan de borst drinken. Soms lukt het niet, bijvoorbeeld door een keizersnede of een kunstverlossing. Het kan handig zijn om iets achter de hand te hebben zodat je baby toch het colostrum binnenkrijgt in plaats van kunstvoeding. Wellicht is je baby’tje te klein, of heb je juist een grote baby? Ook dan is het fijn iets achter de hand te hebben in de vorm van opgevangen colostrum.

Kolven in de zwangerschap kan nuttig zijn in de volgende situaties:

• Zwangerschapsdiabetes
• Aangeboren afwijking bij de baby waardoor het drinken moeizamer kan gaan, bijvoorbeeld een schisis.
• Prematuur bevallen
• Allergieën in de familie
• Inleiding doordat de baby niet goed groeit
• Geplande keizersnede
• PCOS
• Borstverkleining heeft gehad
• Voorgeschiedenis met een lage melkproductie
• Meerling 
• Overgewicht
• Een groot of juist klein kindje verwacht

Melkproductie

Voor het op gang brengen van de melkproductie wordt de term ‘ lactogenese’ gebruikt. Vanaf halverwege de zwangerschap tot 2 dagen na de bevalling spreekt men van lactogenese I. Het borstweefsel neemt toe en melkmakende cellen worden actief.

Lactogenese II is  de fase tussen dag 3 en 8 na de bevalling. De moedermelk zal nu vloeiender moeten gaan. Voor het op gang brengen van de melkproductie is meer nodig dan alleen maar kolven. Er spelen een heleboel hormonen zoals bijvoorbeeld oxytocine een rol in dit proces. Kolven kan het proces wel versnellen. 

Contra-indicaties voor het kolven

Soms zijn er redenen waarom het minder slim is om al eerder te gaan stimuleren. Als je eerder prematuur bevallen bent of bekend bent met bloedingen in de zwangerschap,  kan het raadzaam zijn dit eerst te overleggen met de verloskundige. 

Hoe werkt het kolven in de zwangerschap?

Zorg dat er spuitjes met dop aanwezig zijn thuis. www.kraamwinkel.nl verkoopt verschillende zakjes met spuitjes om colostrum op te vangen. 

Het kan prettig werken de eerste keer voor het kolven een warme douche te nemen. Verwacht nog niks, de eerste keren zullen echt bedoeld zijn om te oefenen met het gevoel en de techniek. Sommige vrouwen kolven direct al iets terwijl andere misschien nog niks eruit krijgen. Masseer je borst met je handen. Je zou kunnen kolven met een borstkolf alleen gaan vaak de (enkele) druppels verloren in het borstschild. 

Vanaf 37 weken is het een veilige manier om te beginnen met kolven. 

Kolf 2 tot 3 keer per dag met de hand, ongeveer 10 minuten per keer/ per borst. Dit kan je na een week tot 2 weken gaan uitbreiden met 4/5 keer per dag. Warmte, masseren en ontspanning helpen bij het proces. Als het zeker is dat de baby bijvoeding moet gaan krijgen zou het heel fijn zijn iets verzameld te hebben.  Je kunt de moedermelk in spuitjes bewaren in de vriezer.